Nie żyje Komandor Franciszek Wróbel. Książę mórz południowych

Dzisiaj w nocy zmarł Komandor Franciszek Wróbel. Miał 89 lat. Pogrzeb odbędzie się w sobotę (30 lipca) o godzinie 14:00 w kościele św. Elżbiety w Starym Sączu. Rodzinie, bliskim i przyjaciołom zmarłego składamy wyrazy najgłębszego współczucia.

Najczęściej niewiele wiemy o ludziach, którzy mieszkają obok nas, których mijamy co dzień na ulicy. W Starym Sączu mieszkał człowiek, którego życie uosabiało chłopięce marzenia o dalekich wyprawach, przygodach i odkrywaniu nowych lądów. Franciszek Wróbel zaczął marzyć, przemierzając kajakiem Poprad i Dunajec, by potem przepłynąć swoje 20 tys. mil podmorskiej (ale nie tylko) żeglugi, zawijając do tak egzotycznych portów jak Acapulco, Casablanka, Dakar i Buenos Aires. Droga do komandorskiej czapki, „zdobycia Murmańska” i zasłużenia na lodowiec nazwany Lodowcem Wróbla była długa i niezwykła.

Komandor Franciszek Wróbel urodził się w Starym Sączu. Pełnił najdłuższą w historii Marynarki Wojennej służbę na stanowisku dowódcy okrętu „Kopernik” – w sumie 30 lat, w tym 14 lat na okręcie podwodnym „Krakowiak” i „Kondor”.  Miał swój lodowiec, budował stację polarną Henryka Arctowskiego i odkrył złoża ropy naftowej i gazu na południowej części Morza Bałtyckiego.

Franciszek Wróbel urodził się 4 kwietnia 1933 roku i do roku 1949 zamieszkiwał w Starym Sączu. Tu ukończył 9 klas szkoły ogólnokształcącej. Woda pociągała go od dziecka, szczególnie pływanie kajakami po Dunajcu i Popradzie, które zrodziło nieprawdopodobne zamiłowanie do życia marynarskiego i „pracy marzeń”. Jako 17-latek odbył kurs kandydacki „pracy morskiej”, po nim kurs eliminacyjny dla młodzieży ubiegającej się do Szkoły Jungów. Po odbyciu ćwiczeń i złożeniu wymaganych egzaminów, wstąpił do wymienionej szkoły przy Państwowym Centrum Wychowania Morskiego w Gdyni, kończącej się obowiązkową pracą na statkach szkolnych, m.in. 6-miesięcznym rejsem na „Darze Pomorza”.

Komandor Franciszek Wróbel pływał na Morzu Barentsa, przebywając pod wodą na głębokości do 200 m. nawet do 20 dni. Jako pierwszy w historii Marynarki Wojennej, po położeniu okrętu na dnie, na głębokości 50 m, wykonał podniesienie 15 członków załogi na pokład jednostki ratowniczej za pomocą dzwonu.  „Zdobywca Murmańska” – spektakularnego przejścia ORP „Kondor” w 1967 r., pilnie strzeżonej, szerokiej na osiemdziesiąt mil morskich, jednej z najnowocześniejszych wówczas na świecie zapór przeciw okrętom podwodnym przed bazą sowieckich atomowych okrętów podwodnych.

W roku 1975  „Kopernik” pod dowództwem komandora Wróbla rozpoczął wspólnie z Przedsiębiorstwem Geofizyki Morskiej i Lądowej Górnictwa Naftowego w Toruniu, badania geofizyczne dna południowej części Morza Bałtyckiego, które doprowadziły do odkrycia złóż ropy naftowej i gazu ziemnego. Jako kapitan „Kopernika” brał udział w budowie stacji polarnej Henryka Arctowskiego, wyprawach polarnych na Antarktydę, wyprawach do Arktyki w poszukiwaniach zasobów surowców i źródeł energii w rejonach Morza Grenlandzkiego i zachodniego Spitsbergenu, wyprawach badawczych na Morze Śródziemne i Ocean Spokojny. Prowadził słynne akcje ratownicze. Pierwsze przecięcie równika przez okręt Polskiej Marynarki Wojennej (17 grudnia 1979 r) również było Jego autorstwa.

Pasjonat morza i pracy naukowej. Wykładowca w szkole morskiej. Autor cieszących się wysoką oceną podręczników z nawigacji i astronawigacji, wydawanych od roku 1968 do dzisiaj. Jego „Vademecum Navigatora” od lat stanowi żelazny kanon morskiej literatury i odgrywa ogromną rolę w kształceniu kadr morskich Rzeczypospolitej Polskiej. Wielokrotnie nagradzany i wyróżniany, między innymi Krzyżami: Oficerskim i Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski, złotą odznaką „Wzorowy Dowódca”, a także złotą i srebrną odznaką „Zasłużony Pracownik Morza”.Służbę zakończył z dniem 2 czerwca 1986 roku w stopniu komandora porucznika. Po przejściu do rezerwy kmdr Franciszek Wróbel zamieszkał na stałe w rodzinnym Starym Sączu. W dniu 5 listopada 2010 roku otrzymał awans na stopień komandora w stanie spoczynku.

KLIKNIJCIE w link poniżej i posłuchajcie rozmowy z komandorem Franciszkiem Wróblem. Rozmawiała Aneta Mamala.

fot. Aneta Mamala