Ta historia zasłużyła na film. Premiera filmu o KRAMie już w kwietniu w Starym Sączu

Po kilkudziesięciu latach od ostatniej edycji KRAM-u – Konfrontacji Ruchu Artystycznego Młodzieży powstał film, który przypomina jedno z najciekawszych zjawisk kulturalnych w historii regionu. Światowa prapremiera dokumentu „Geniusloci nad Popradem” (2025) w reżyserii Krzysztofa Brożka odbędzie się 17 kwietnia o godz. 18.30 w starosądeckim Sokole.

Produkcji filmu podjęło się Centrum Kultury i Sztuki im. Ady Sari w Starym Sączu, dzięki grantowi uzyskanemu w programie Filmoteka Małopolska 2025. Dokument opowiada o niezwykłym wydarzeniu artystycznym, które w latach 1974–1989 odbywało się na nadpopradzkichłąkach w Myślcu koło Starego Sącza.

KRAM był miejscem spotkania młodych twórców z całej Polski. Przyjeżdżali tu poeci, muzycy, malarze, rzeźbiarze, fotografowie i aktorzy, aby prezentować swoją twórczość, spotykać się z innymi artystami i rozwijać talent. Szacuje się, że przez kolejne edycje wydarzenia przewinęło się ponad 10 tysięcy młodych ludzi związanych z kulturą. Wielu Starosądeczan, których młodość przypadła na lata 70-te i 80-te ma swoje wspomnienia związane z KRAM-ami.

Jednym z fenomenów KRAM-u była obecność znanych twórców, którzy prowadzili warsztaty, spotkania autorskie – wtedy nazywane „spotkaniami z ciekawymi ludźmi” – oraz zajęcia przypominające dzisiejsze kursy mistrzowskie. W Myślcu występowali m.in. Marek Grechuta, Magda Umer, Agnieszka Osiecka, Leszek Długosz czy Leszek Wójtowicz.

Jak przypomina dyrektor Centrum Kultury i Sztuki Wojciech Knapik, lista znanych gości KRAM-u była imponująca. W różnych latach pojawiali się tu m.in. Jan Himilsbach, Jan Nowicki, Jacek Fedorowicz, Maja Komorowska, Daniel Olbrychski, Krystyna Prońko, Maryla Rodowicz, Andrzej Sikorowski, Zbigniew Wodecki, Jerzy Trela czy Jerzy Stuhr, a także węgierska reżyserka MártaMészáros. W latach 70. i 80. Podobno żartowano nawet, że niewielki Myślec ma największą w Polsce „gęstość zagwieżdżenia” na kilometr kwadratowy.

Film „Geniusloci nad Popradem” próbuje zrekonstruować atmosferę tamtych spotkań i odpowiedzieć na pytanie, dlaczego dla tak wielu uczestników KRAM stał się ważnym doświadczeniem pokoleniowym. W dokumencie zobaczymy zarówno rozmowy z uczestnikami wydarzeń sprzed lat, jak i archiwalne materiały filmowe i fotograficzne, często wcześniej niepublikowane.

Podczas prapremiery widzowie nie tylko jako pierwsi zobaczą film „Geniusloci nad Popradem”, ale także spotkają się z jego twórcami – reżyserem Krzysztofem Brożkiem oraz bohaterami dokumentu.

Bilety na premierową projekcję są już dostępne w przedsprzedaży w cenie 20 zł – w Internecie:
https://ekobilet.pl/ckis oraz w informacji turystycznej w Starym Sączu (Rynek 5).

Organizatorzy zapowiadają, że wszystkie osoby, które w jakikolwiek sposób przyczyniły się do powstania filmu – otrzymają imienne zaproszenia na premierę.

fot. Wacław Bugno

Materiał przygotowany w ramach Partnerstwa na rzecz Promocji Kultury.